Warmtepomp verplicht? De stand van zaken in oktober 2026

Is een warmtepomp verplicht? Op dit moment niet: er is in Nederland geen regel die je verplicht een warmtepomp te nemen als je cv-ketel vervangen moet worden. Wel staat in het coalitieakkoord van januari 2026 dat de hybride, slimme warmtepomp per 2029 genormeerd wordt. In deze gids lees je wat er wel en niet geldt, met de bronnen erbij.

Bijgewerkt op 6 oktober 2026

Kort antwoord: nu geen warmtepompplicht

Bij het schrijven van deze gids (oktober 2026) mag je een kapotte cv-ketel gewoon vervangen door een nieuwe cv-ketel. Een verplichting om een (hybride) warmtepomp te nemen bestaat niet. Wel zijn er drie ontwikkelingen die je moet kennen: de geschrapte norm voor 2026, het plan voor 2029 en de regels voor nieuwbouw.

De norm per 2026 is geschrapt

In 2022 kondigde het toenmalige kabinet aan dat vanaf 2026 bij vervanging van een cv-ketel minimaal een hybride warmtepomp de standaard zou worden. Die normering is er nooit gekomen. Op 31 oktober 2024 schreef de rijksoverheid: "Het huidige kabinet ziet af van de voorgenomen normering van verwarmingsinstallaties per 2026."

Veel websites spreken nog over een verplichting per 2026. Die informatie is verouderd.

Warmtepomp verplicht 2029: wat staat er in het coalitieakkoord?

Op 30 januari 2026 presenteerden D66, VVD en CDA het coalitieakkoord "Aan de slag. Bouwen aan een beter Nederland". Daarin staat letterlijk: "Op plekken waar een warmtenet niet de meest geschikte oplossing is stimuleren en normeren we, per 2029, de uitrol van hybride, slimme warmtepompen."

Dat is een voornemen, geen wet. Om het in te voeren is regelgeving nodig. Voor zover wij konden nagaan is die bij het schrijven van deze gids nog niet vastgesteld. Daardoor is nog onduidelijk:

• of de norm geldt bij elke ketelvervanging, of alleen in bepaalde situaties;
• welke uitzonderingen er komen, bijvoorbeeld als er technisch geen plek is voor een buitenunit;
• hoe het zit met appartementen en woningen waar een warmtenet gepland is;
• of een all-electric warmtepomp ook voldoet (dat ligt voor de hand, maar is nog niet vastgelegd).

Slimme warmtepomp verplicht: wat betekent "slim"?

Het coalitieakkoord spreekt van "slimme" warmtepompen. Wat daar precies onder valt, is nog niet vastgelegd. Vaak wordt bedoeld dat de warmtepomp kan reageren op stroomprijzen of op drukte op het stroomnet. Zolang de uitwerking er niet is, is elke specifieke eis speculatie.

Praktisch advies: kies een warmtepomp met een regeling die extern aangestuurd kan worden. Regelingen en thermostaten vind je bij regelingen en thermostaten.

Nieuwbouw: al jaren zonder gas

Voor nieuwbouw ligt het anders. Sinds 1 juli 2018 krijgt een nieuw gebouw in de regel geen gasaansluiting meer; dat staat in de Gaswet. Gemeenten kunnen alleen bij zwaarwegende redenen van algemeen belang een uitzondering maken. Daarnaast gelden sinds 1 januari 2021 de BENG-eisen voor bijna energieneutrale nieuwbouw.

Een warmtepomp is dus niet letterlijk verplicht in nieuwbouw, maar zonder gas zijn een warmtepomp of een warmtenet in de praktijk de gangbare keuzes.

Europese regels: F-gassen, geen warmtepompplicht

De Europese F-gassenverordening (EU) 2024/573 verplicht jou niet tot een warmtepomp. Ze regelt wel welke koudemiddelen nieuwe warmtepompen mogen bevatten. Vanaf 1 januari 2027 mogen bijvoorbeeld geen nieuwe monoblocks met een F-gas met GWP 150 of hoger meer op de markt komen. R290 (propaan) valt daar niet onder. Meer daarover in onze gids over de R290 warmtepomp.

Wat betekent dit als je nu je cv-ketel vervangt?

Je hoeft niet te wachten op 2029, maar je hoeft ook niet te haasten. Kijk naar je eigen situatie: isolatie, afgifte en hoe oud je ketel is. Een R290-monoblock kan hybride naast een bestaande ketel of all-electric draaien; zie hybride of all-electric. Met de configurator bereken je het vermogen.

Wil je subsidie? Voor de ISDE eist RVO dat een professioneel installatiebedrijf de warmtepomp installeert. Zelf installeren betekent geen ISDE. Zie ISDE-subsidie warmtepomp.